ศัตรูธรรมชาต   คือ สิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ร่วมกับพืชและสัตว์อื่นๆเป็นตัวสาเหตุที่ทำให้เกิดการตายของพืชหรือสัตว์นั้นๆ
“ ศัตรูธรรมชาติของศัตรูพืช ”  ที่เป็นสาเหตุทำให้ศัตรูพืชตายได้แก่ ตัวห้ำ(Predators)  ตัวเบียน(Parasitoid)  และเชื้อโรค(Pathogens) ศัตรูธรรมชาติจะมีอยู่ในธรรมชาติ ที่คอยควบคุมปริมาณของศัตรูพืช ไม่ให้เกิดการระบาดขึ้น ถ้าไม่มีการทำลายระบบนิเวศน์ ศัตรูธรรมชาติจะมีอยู่มากมาย บางชนิดสามารถนำมาเลี้ยงและขยายพันธุ์ให้ได้ปริมาณมาก และนำกลับไปปล่อยในธรรมชาติ เพื่อเพิ่มปริมาณ และช่วยควบคุมศัตรูพืชได้

 

      สัตว์หรือแมลงที่กินสัตว์หรือแมลงอื่นเป็นอาหาร โดยทั่วไป ตัวห้ำจะมีขนาดใหญ่และแข็งแรงกว่าเหยื่อ และจะทำให้เหยื่อตายในเวลารวดเร็ว ตัวห้ำ 1 ตัว สามารถกินเหยื่อได้หลายตัวและหลายชนิด อีกทั้งยังกินเหยื่อได้ทุกระยะการเจริญเติบโต เช่น นก กบ คางคก กิ้งก่า งู แมงมุม แมลงปอ ด้วงเต่าตัวห้ำ ด้วงดิน แมลงช้างปีกใส มวนพิฆาต มวนเพชฌฆาต ตั๊กแตนตำข้าว แมลงหางหนีบ

ตั๊กแตนตำข้าว
แมลงวันหัวบุบ
แมลงหางหนีบ
ด้วงเต่าตัวห้ำ


     สัตว์หรือแมลงขนาดเล็ก ที่ดำรงชีวิตอยู่ได้ด้วยการเกาะกินสัตว์หรือ แมลงชนิดอื่นที่มีขนาดใหญ่กว่า ทำให้สัตว์หรือแมลงที่ถูกเกาะกินอ่อนแอและตายในที่สุด ตัวเบียน 1 ตัว ต้องการเหยื่อเพียงตัวเดียวในการเจริญครบวงจรของมัน โดยทั่วไป ตัวเบียนจะ เป็นเพศเมียที่วางไข่ลงไปในเหยื่อ เช่น ไส้เดือนฝอย แตนเบียนไข่ แตนเบียนหนอน แตนเบียนดักแด้ เป็นต้น

ไส้เดิอนฝอย
แมลงวันก้นขน
แตนเบียนอนาไกรัส
แตนเบียนหนอนแมลงวันผลไม้



     จุลินทรีย์ที่มีชีวิตอยู่และเจริญเติบโต โดยใช้สิ่งมีชีวิตและไม่มีชีวิตเป็นอาหาร หรือขัดขวางการเจริญเติบโต แก่งแย่งปัจจัยในการดำรงชีวิต เชื้อจุลินทรีย์ที่เป็นศัตรูธรรมชาติของศัตรูพืช ได้แก่ เชื้อไวรัส(เอ็นพีวี)  เชื้อแบคทีเรีย(บีที)  เชื้อรา(ไตรโคเดอร์ม่า บิวเวอเรีย เมตาไรเซี่ยม) เป็นต้น

Bt
NPV
เชื้อราเมตาไรเซี่ยม
เชื้อราบิวเวอเรีย